ปีนี้สงคราม Smartphone ท่าจะระอุ ก็ขอเขียนถึงหน่อยล่ะกัน
Smartphone ทั้งหมดที่มีขายอยู่ในปัจจุบัน ถ้าจะแบ่งออกเป็นกลุ่มตาม OS ที่ใช้ ก็จะแบ่งออกเป็นกลุ่มหลัก ๆได้แก่
1. iPhone (OSX)
2. Windows Mobile เช่น Samsung Omnia, ตระกูล HTC เป็นต้น
3. Symbian เช่น Nokia 5800
4. Android เช่น T-Mobile G1
ทำไมถึงแบ่งกลุ่มตาม OS ที่ใช้ล่ะ? เหตุผลเพราะว่า OS เป็นสิ่งที่จะกำหนดข้อได้เปรียบเสียเปรียบโทรศัพท์นั้นๆ ได้เป็นอย่างดี เช่น จำนวน Application ที่รองรับ, ความสามารถต่างๆ, User Interface การควบคุม รวมถึงความยากง่ายในการใช้งาน ส่วนของ Hardware แต่ละรุ่นผมจะไม่กล่าวถึง เพราะมีคนเขียนส่วนนี้ รีวิวส่วนนี้กันไปเยอะแล้ว สามารถหาอ่านได้ตามเว็บรีวิวต่างๆ
เห็นหลายๆ คน ประสบปัญหา เลือกไม่ถูกว่าจะซื้อ iPhone หรือ Windows Mobile Phone หรือ Symbian ดี ถ้าหากว่าไม่หาข้อมูลให้ดีๆ ก่อนซื้อก็อาจจะมานั่งกลุ้มใจทีหลังว่าทำไมโทรศัพท์เราทำอย่างนั้นไ่ม่ได้ ทำอย่างนู้นไม่ได้ ใช้งานไม่ได้ดั่งใจ ผมก็เลยอยากจะแชร์ประสบการณ์ให้ฟัง ซึ่งบทความนี้ผมจะเน้นแค่ iPhone กับ Windows Mobile เพราะว่าเคยใช้จริงๆ จังๆ แค่สอง OS นี้
iPhone
ผมเคยอ่านประวัติ สตีฟ จ๊อบ แห่ง Apple เค้าเป็นคนที่เรียกว่า Perfectionist หรือพวกนิยมความสมบูรณ์แบบ ถ้าจะทำอะไร ก็ต้องทำออกมาให้ดีที่สุด ไม่มีคำว่าดีครึ่งๆ กลางๆ ปรัชญานี้ผมก็เห็นสะท้อนออกมาบนไอโฟนพอสมควร ถ้าเทียบกับโนเกียหรือค่ายทาง Windows Mobile จะเห็นได้ชัดเจนว่าไอโฟนที่มีวางขายก็ขายแค่รุ่นเดียวเนี่ยแหล่ะ ไม่มีการปรับนั่นเพิ่ม ลดนี่หน่อยแล้วออกมาเป็นรุ่นย่อยอีกนับไ่ม่ถ้วน เน้นรุ่นเดียว แต่เป็นรุ่นที่ดีที่สุดไปเลย
ถึงตรงนี้อาจจะมีหลายๆ คำถาม ว่า ไอโฟนขาดฟังก์ชันหลายๆ อย่างที่ทำไม่ได้เหมือนโนเกียนี่ แล้วจะถือว่าดีที่สุดได้อย่างไร ตรงนี้มันมีประเด็นครับ
เผอิญ สตีฟ จ๊อบ เค้าเป็นคนที่คิดไม่ค่อยเหมือนชาวบ้าน มาลองดูว่าทำไมไอโฟนถึงขาดสิ่งต่างๆ ที่ควรจะทำได้แม้ในมือถือรุ่นถูกๆ ผมลิสต์เป็นข้อเสียของ iPhone ไว้ล่ะกัน
ข้อเสีย
โอนไฟล์ลงมือถือไม่ได้ตามใจชอบ
ทำเป็น Flash drive ไม่ได้ ต้องผ่านโปรแกรม iTunes เท่านั้น และถ้าเป็นเพลงจะโอนผ่านคอมได้แค่เครื่องเดียว ที่เป็นเช่นนี้น่าจะเป็นปัญหาเรื่องลิขสิทธิ์ของไฟล์ครับ อย่างที่รู้ๆ กัน Apple ได้ทำ iTunes online store ที่สามารถซื้อขายเพลงผ่านเน็ตได้ และธุรกิจนี้ได้ทำกำไรให้แก่ Apple เป็นกอบเป็นกำ ถ้าปล่อยให้โอนย้ายไฟล์กันได้ตามใจชอบก็จะเท่ากับส่งเสริมการละเมิดลิขสิทธิ์ซึ่งร้านค้าที่เป็น Partner ของ Apple ไม่น่้าจะชอบใจแน่ๆ ลิขสิทธิ์เพลงบน iTunes online store นั่นจะติด Digital Rights Management และอนุญาติให้ฟังได้แค่เครื่องเดียว (ข่าวล่าสุดได้ยินมาว่าจะเอา DRM ออก) เพราะฉะนั้นการ Sync ข้อมูลกับคอมเครื่องเดียวจึงเป็นทางออก ซึ่งความคิดนี้มีมาแต่สมัย iPod แล้ว... iPhone ก็แค่เอา iPod มาต่อยอด ....
แต่อย่างไรก็ตาม เนื่องจากไอโฟนมี Community ที่ใหญ่มาก พวกนี้เค้าหาวิธีแก้กันได้แล้ว ถ้าจะทำ iPhone เป็น Flashdrive ก็มีวิธีที่ทำได้ แต่ต้อง Jailbreak ก่อน แล้วลงโปรแกรม OpenSSH คู่กับ WinSCP เท่านี้ก็สามารถ Copy, Move, Delete ไฟล์ไปมาได้อิสระเหมือน Drive ตัวนึง หรือจะ FTP ผ่าน Wifi ไปเลยไม่ต้องต่อสายก็ยังได้
แต่.. ผมว่าสำหรับผู้เริ่มต้นที่ไม่รู้เรื่องคอมมากนักก็คงไม่สะดวกเท่าไหร่ที่จะต้องมาเซ็ตโน่นนี่ เพื่อให้ใช้งานได้
ถ้าเป็นทางฝั่ง Windows Mobile เรื่องแค่นี้ง่ายมากเลย แค่เสียบสาย usb ก็ขึ้นไอคอนมาใน My Computer สะดวกง่ายดายกว่าไอโฟนค่อนข้่างมาก
Bluetooth ไม่สามารถรับส่งไฟล์ได้ ใช้ได้กับแค่อุปกรณ์ Bluetooth handfree เท่านั้น
เหตุผลก็เหมือนข้อข้างบนล่ะครับ และก็เช่นกัน เร็วๆ นี้กำลังจะมีโปรแกรมทำให้รับส่งไฟล์ผ่าน Bluetooth ได้ เ้ค้ากะลังทำกันอยู่
ส่ง MMS ไม่ได้
สตีฟ จ๊อบให้เหตุผลว่า MMS มันไม่ดีเท่าอีเมล์ รวมถึงมีข้อจำกัดมากกว่าอีเมล์ และไอโฟนก็ทำออกมาให้รับส่งอีเมล์ได้ดีอยู่แล้ว จึงตัด MMS ออกไป สตีฟ จ๊อบก็อย่างนี้ล่ะครับ อะไรที่ชาวบ้านเค้าใช้กัน อยู่ๆ ดี อยากตัดก็ตัดออกไปดื้อๆ เหมือนคิดเองคนเดียว เอาเป็นว่า ถ้าอยากทำให้ไอโฟนส่ง MMS ได้ก็ต้องลงโปรแกรม Swirly MMS
เปิดหลายโปรแกรมพร้อมกันไม่ได้
โปรแกรมทั่วๆ ไป จะไม่สามารถทำงานแบบ Background ได้ ถ้าจะเปิดโปรแกรมอื่น ต้องปิดโปรแกรมปัจจุบันก่อน ในโลกของไอโฟนจะมีแค่ 4 โปรแกรม Phone, iPod (ฟังเพลง), Safari (เปิดเว็บ), Mail เท่านั้นที่ทำงานในโหมด Background ได้ นอกเหนือจากนั้นหมดสิทธิ์
จริงๆ จากที่ใช้มัน มันก็มีข้อดีเหมือนกันนะ มีเพื่อนหลายๆ คนใช้ Windows Mobile ใช้ไปสักพัก Hang บ้าง เมโมรีเต็มบ้าง ช้าบ้าง พอเข้าไปดูก็พบว่ามีโปรแกรมถูกเปิดแต่ไม่ได้ปิดอยู่เต็มเลย คนใช้ไอโฟนส่วนใหญ่จะไม่ค่อยเจอปัญหานี้ และน่าจะปลอดภัยจากพวก Spyware ไวรัส การใช้งานจึงเสถียรกว่า Windows Mobile อันนี้น่าจะเป็นความตั้งใจจาก Apple
แต่นั่นแหล่ะ ต้องแลกกับความสะดวก
การ Sync ข้อมูลกับ Outlook
เรื่องนี้ผมว่า iPhone พ่ายแพ้ให้กับ Windows Mobile อย่างราบคาบ การเป็น Organizer และการ Sync ข้อมูล พวก Contact, Calendar มันเทียบกับ Windows Mobile ไม่ได้จริงๆ โปรแกรมบน Windows Mobile เช่น Pocket Informant นี่มันถือว่าสุดยอด ใส่ฟิลด์ข้อมูลได้มากมาย
Contact ในไอโฟนกำหนด Category หรือกลุ่มไม่ได้ (ต่อให้มีโปรแกรมชื่อว่า Group ช่วยจัดกลุ่ม Contact แต่ผมว่ามันก็ยังเทียบไม่ไดกับ Windows Mobile)
อย่าง Calendar ในไอโฟนจะไม่สามารถ ดู Attendees ได้ Recurrence pattern ก็จำกัด เซ็ต appointment ให้เป็น private ก็ทำไม่ได้
การ Sync ข้อมูล Calendar หรือ Contact ระหว่างคอมฯ สองเครื่องก็ทำไม่ได้อีก เลือก Sync ได้แค่เครื่องเดียวเท่านั้น
ถ้าคนใช้ Organizer เยอะๆ แบบจริงจังๆ เลยนี่ ผมว่าไม่ค่อยเหมาะนะ ดูนัดหมายๆ ขำๆ พอได้ แต่คุ้นๆ ว่า บริษัท WebIs ที่ทำ Pocket Informant ตอนนี้ก็กำลังทำเวอร์ชันบนไอโฟนอยู่ ก็คงต้องลุ้นกันว่าจะทำให้ชีวิตดีขึ้นแค่ไหน
Navigation & GPS
อันนี้ก็เป็นอีกอันที่ไอโฟนยังสู้ Windows Mobile ไม่ได้ เหตุเพราะว่า ขณะนี้บนไอโฟนยังไม่มี App ที่ใช้นำทางออกมา และการดูแผนที่ยังต้องพึ่ง Google Maps ที่ต้องดูออนไลน์อย่างเดียว (จริงๆ ถ้า Jailbreak แล้วก็สามารถโหลด Map แบบ Offline มาดูได้นะ) คิดว่าส่วนนึงเป็นเพราะนโยบายของ Apple ด้วย
App ดีๆ ด้านนี้เช่น Garmin, iGO ที่มีบน Windows Mobile แต่ไม่มีบนไอโฟน
ดูข้อเสียกันมาเยอะแล้ว มาดูข้อดีกันมั่งดีกว่า
ข้อดี
หน้าจอ
เทพมาก ถึงมากที่สุด ผมใช้งาน iPhone Classics ต้องบอกว่า จอมันคมชัดและสีสันดีแบบที่ผมไม่เคยเห็นในมือถืออื่นเลย สว่างแบบที่สามารถใช้งานใต้แสงอาทิตย์ตรงๆ ยังพอไหว ถ้าเป็นยี่ห้ออื่นจะดูหน้าจอลำบากมาก สีสันหน้าจอก็สดใส ความละเอียด 480 x 320 ถือว่าสูง และหน้าจอใหญ่ 3.5 นิ้ว รวมถึงการใช้ฟอนต์แบบ Cleartype ทำให้การอ่านเว็บ ท่องเว็บ ทำได้ดีมาก และแสดงผลออกมาได้สวยงาม
แต่ผมลองเอา Classics ไปเทียบกับ iPhone 3G รู้สึกว่า หน้าจอ iPhone 3G จะออกหมองๆ หน่อยนะ เหมือนอมเหลือง
ระบบ Touch Screen
iPhone ใช้ระบบ Touch Screen แบบ Capacitive ตรวจจับไฟฟ้าสถิตย์ แค่แตะเบาๆ บนหน้าจอก็สั่งงานได้ รวมถึงเป็น Multi touch ที่ใช้หลายนิ้วได้พร้อมกัน ขณะที่ Windows Mobile ส่วนใหญ่จะใช้ Touch Screen แบบ Resistive ที่ต้องใช้แรงกดลงไป และไม่สนับสนุน Multi touch ทั้งสองแบบก็มีข้อดีข้อเสียแตกต่างกัน ข้อดีของ iPhone ที่เห็นได้ชัดๆ ก็คือ การใช้นิ้วควบคุมทำได้สะดวกกว่ามาก ไม่ต้องใช้เล็บจิกเหมือน Windows Mobile แต่ก็มีข้อเสียคือ ใช้กับวัสดุอื่นที่ไม่ใช่นิ้ว เช่น ปากกา Stylus ไม่ได้ ทำให้งานบางอย่างอาจจะทำบนไอโฟนไม่สะดวก เช่น การวาดรูป
Windows Mobile เวอร์ชันที่ขายกันอยู่ในปัจจุบัน คือ 6.1 ยังต้องพึ่งพา Stylus ค่อนข้างมาก เพราะ User Interface ดีไซน์มาให้ใช้กับ Stylus เป็นหลัก ไม่เหมือน iPhone ที่ User Interface ถูกออกแบบมาให้ใช้นิ้วตั้งแต่แรก เพราะฉะนั้นเราก็จะเห็น Windows Mobile หลายๆ เครื่องยังจำเป็นต้องใช้ Touch Screen แบบ Resistive กันอยู่
การควบคุมโดยใช้นิ้วนี่แหล่ะ ที่ผมมองว่าเป็นข้อเด่นที่สุดของ iPhone เลย
มันทำให้ชีวิตในการท่องเน็ตง่ายๆ จริงๆ นะ เช่น การ ซูม การ เลื่อนหน้าจอ การซูมเฉพาะส่วนโดยการ Double-tap สามารถควบคุมโดยใช้มือเดียวได้ ตรงนี้ยังไม่มี Smart phone ในตลาดตัวไหนที่เทียบได้
User Experience
ข้อดีอีกอย่างของไอโฟน คือ User Experience หรือประสบการณ์ในการใช้งาน เช่น ใช้งานง่าย เห็นปุ๊บก็รู้ได้ทันทีว่าใช้งานยังไง user interface เข้าใจง่ายไม่ซับซ้อน และดีไซน์สวยงาม
Application
หลายๆ คนอาจจะบอกว่า Application บน Windows Mobile มีเยอะกว่า iPhone... ก็จริงครับ บน Windows Mobile มี App เยอะกว่าจริงๆ เพราะทำออกมานานกว่า รวมทั้ง App เก่า App ใหม่ แล้วมากมายมหาศาลเลย
แต่... เอาเข้าจริงๆ แล้ว ผมว่าเล่น Application บนไอโฟนเวิร์คกว่านะ
ทำไม?
ข้อแรก เพราะ ไอโฟนมันมี App Store ครับ ทำให้การค้นหา สั่งซื้อ อัพเกรดโปรแกรมมันง่ายไปหมด บน App Store โปรแกรมได้ถูกจัดหมวดหมู่เป็นอย่างดี สามารถค้นหาโดยใช้คีย์เวิร์ดได้ อยากได้โปรแกรม Dict ก็พิมพ์คำค้นหา แล้วระบบก็จะลิสต์โปรแกรมที่เกี่ยวข้องออกมาให้เราหมดพร้อมทั้งคำบรรยายสรรพคุณ Screenshot ราคา รวมถึงข้อคิดเห็นจากผู้ใช้คนอื่นๆ เสร็จสรรพ ถ้าจะซื้อก็แค่คลิ๊ก โปรแกรมก็จะตัดบัตรเครดิตให้อัตโนมัติ โปรแกรมไหนที่ยังไม่อยากเสียตังค์ซื้อ ส่วนใหญ่ก็จะมี LITE เวอร์ชันออกมาให้ทดลองใช้ก่อน
และโปรแกรมบน iPhone นี่ ถือว่าราคาถูกมากครับ โปรแกรมส่วนใหญ่ราคา 0.99$ ถ้าเกิน 5$ นี่ถือว่าแพงแล้ว ถ้าเทียบกับฝั่ง Windows Mobile ที่มีราคา 10-20$ ขึ้นไป เช่นโปรแกรมยอดนิยมของ Spb ส่วนใหญ่มีราคาเฉลี่ย 20$ บนไอโฟนสามารถหาโปรแกรมที่คล้ายๆ กันได้ในราคา 2$-3$ เท่านั้นเอง หรืออย่าง Dict ของ Lexisgoo บนไอโฟนที่ผมซื้อมาราคาแค่ร้อยกว่าบาทเท่านั้นเอง คุ้มมาก
โมเดลการขาย App แบบนี้ประสบความสำเร็จอย่างมาก จนขณะนี้ ทั้ง Nokia, Samsung, Android ต่างก็จะตั้ง App Store หรือ Marketplace ของตัวเองขึ้นมาบ้าง
ข้อที่สอง คือ ไอโฟนมันมีระบบอยู่แบบเดียว หน้าจอขนาดเดียวกันทั้งหมด และสามารถใช้โปรแกรมร่วมกับ iPod Touch ได้ ในแง่คนทำโปรแกรมแล้วสะดวกกว่ามาก เพราะเขียนโปรแกรมขึ้นมาแค่ครั้งเดียว รันได้บนไอโฟนทุกรุ่น รวมถึง ไอพอททัชด้วย ไม่เหมือนระบบ Windows Mobile ที่แต่ละเครื่องก็มีขนาดหน้าจอต่างกันไป อย่างออมเนีย ที่ขนาดหน้าจอไม่เหมือนชาวบ้านเค้า ทำให้บางโปรแกรมแสดงได้ไม่เต็มจอ หรือระบบ Symbian ที่มีหลาย มาตรฐาน เขียนโปรแกรมแล้วยังต้อง port โค้ดให้เข้ากับ Symbian แต่ละรุ่น และขนาดหน้าจอที่ต่างๆ กันออกไป
ด้วยความที่ไอโฟนมีระบบอยู่แค่แบบเดียว ทำให้สามารถเขียนโปรแกรมหรือเกมส์ที่ดึงความสามารถของเครื่องออกมาได้เต็มที่ ลองเล่นเกมส์บนไอโฟนดู ทั้งกราฟฟิกทั้งความเร็ว Smooth มาก
นี่ยังไม่รวมระบบ Accelerometer ที่ตรวจจับความเคลื่อนไหวและมุมเอียงของเครื่องได้ ทำให้ App มันหลากหลายยิ่งขึ้นไปอีก เช่น เกมส์ขับรถโดยใช้การเอียงเครื่องเหมือนพวงมาัลัย หรือโปรแกรมเซียมซีที่ใช้การเขย่าเครื่องเหมือนเขย่าเซียมซี
App บน App Store มีความหลากหลายมาก และทีี่ไอเดียดีๆ ก็มีเยอะ เห็นแ้ล้วก็ทึ่งว่าคิดขึ้นมาได้ยังไง อาทิเช่น
- Ocarina ทำไอโฟนให้เป็นขลุ่ย เป่าขลุ่ยโดยการเป่าไปที่ไมโครโฟน แล้วใช้นิ้วกดตามปุ่มที่ปรากฏบนหน้าจอเพื่อควบคุมโน๊ต คล้ายๆ กับเป่าขลุ่ยจริงๆ สามารถฟังคนอื่นเล่นผ่านอินเตอร์เน็ตได้ด้วย
- Cooking Mama เกมส์แนวทำอาหาร เขย่าไอโฟนแทนการเขย่ากะทะ
- Celestial Compass เข็มทิศ โปรแกรมจะคำนวณตำแหน่งที่เราอยู่จากข้อมูล Cell site หรือ GPS แล้ววาดตำแหน่งดวงอาทิตย์ ขยับไอโฟนให้ตำแหน่งดวงอาทิตย์ตรงกับของจริง แล้วโปรแกรมสามารถบอกทิศเหนือ ใต้ ออก ตก ได้
- Easy Relax Ultimate เป็นโปรแกรมจำลองเสียงธรรมชาติ เช่น ทะเล น้ำตก ฟังเพื่อผ่อนคลาย มีการประยุกต์นำ Binaural Beat มาใช้เพื่อปรับคลื่นสมองด้วย รายละเอียดลองอ่านดูในหัวข้อ มหัศจรรย์ของเสียง ที่ผมเคยเขียนไว้
เรื่องโปรแกรมของไอโฟนนี่สามารถแยกออกไปเป็นบทความได้อีกหลายบทความเลยนะนี่
การดีไซน์และวัสดุ
ดีไซน์นี่แล้วแต่คนชอบนะ ผมไม่ออกความเห็น แต่ถ้าเป็นเรื่องวัสดุล่ะก็ ถือว่าดีมาก อย่างหน้าจอทำมาจากกระจกที่ทนรอยขีดข่วน มีคนพยายามเอาหน้าจอไอโฟนไปขูดกับพวงกุญแจ ก็ไม่มีรอยสักนิดเดียว อย่างเครื่องที่ผมใช้นี่ก็อายุปีครึ่งแล้วหน้าจอยังไม่มีรอยอะไร ถ้าเป็น iPhone รุ่นแรก ด้านหลังจะเป็นอลูมิเนียม เป็นรอยง่ายหน่อย แต่วัสดุดี สำหรับ iPhone 3G จะเปลี่ยนมาใช้พลาสติกแทน ไม่รู้ว่าเพราะต้องการลดต้นทุนการผลิตหรือเพื่อให้รับส่งสัญญาณได้ดีขึ้น แต่พลาสติกที่ใช้ก็ดูโอเค การประกอบแน่นหนา ไม่ก๊อกแก๊กเหมือนของเด็กเล่น
การเป็นเครื่องเล่นเพลง
นี่เป็นอีกสิ่งหนึ่งที่ผมคิดว่าไอโฟนทำได้ดี ทั้งโปรแกรม ระบบจัดการเพลงและ Playlist รวมถึง Coverflow สำหรับคนที่คุ้นกับ iTunes หรือ iPod อยู่แล้วก็คงนึกภาพออกได้ทันที
ก็หวังว่าบทความนี้คงจะเป็นประโยชน์กับหลายๆ คนที่ยังตัดสินใจไม่ได้ว่าจะซื้อไอโฟนมาใช้ดีหรือเปล่า หรือ ไอโฟนจะเหมาะกับตัวเราหรือเปล่า
ไปๆ มาๆ ก็พูดถึงไอโฟนไปซะเยอะเลย แต่ก็น่าจะได้ไอเดียคร่าวๆเทียบกับ Windows Mobile
ปล. มีข่าวลือแว่วๆ มาว่า กลางปีนี้ น่าจะมีไอโฟนรุ่นใหม่ออกมา ก็ไม่รู้จริงเท็จแค่ไหน ต้องรอลุ้นกันไปครับ
ใครมี Comment อะไรก็เขียนมาคุยกันได้นะครับ